Ngọc bích giả phổ biến gồm: thủy tinh, nhựa, đá khác được nhuộm xanh (thạch anh, cẩm thạch canxit), và ngọc thật nhưng đã qua xử lý tẩy – bơm keo – nhuộm màu. Mỗi loại cần cách phát hiện khác nhau.
Những quan sát bạn có thể làm tại nhà
- Quan sát màu dưới đèn pin: soi xuyên qua mép mỏng. Màu nhuộm thường tập trung thành đường chỉ theo các vết nứt, trong khi màu tự nhiên phân bố theo đám, dải.
- Bọt khí: thủy tinh giả ngọc thường có bọt khí tròn nhỏ khi soi bằng kính lúp 10x.
- Cảm giác cầm: ngọc có tỷ trọng cao hơn nhựa rõ rệt nên cầm “đầm tay”; nhựa nhẹ và nhanh ấm.
Các quan sát này chỉ giúp loại bớt hàng giả thô sơ. Chúng không phân biệt được ngọc tự nhiên với ngọc thật đã qua xử lý.
Những “mẹo” không nên làm
Một số hướng dẫn trên mạng khuyên cào bằng dao, đốt bằng bật lửa hoặc lau acetone. Những cách này có thể làm hỏng lớp đánh bóng, làm nứt ngọc do sốc nhiệt, và không đưa ra kết luận chắc chắn. Chúng tôi không khuyến khích thử trên món đồ có giá trị.
Phòng giám định kiểm tra những gì
Phòng giám định đá quý dùng thiết bị đo chiết suất, tỷ trọng, quang phổ hấp thụ và quang phổ hồng ngoại để xác định khoáng vật, phát hiện keo polymer và thuốc nhuộm. Kết quả được ghi trên giấy kiểm định kèm ảnh và thông số của chính món đồ.
Cách đọc giấy kiểm định
- Tên đơn vị kiểm định và số giấy (có thể tra cứu lại với đơn vị cấp).
- Tên khoáng vật: Nephrite hay Jadeite.
- Kết luận về xử lý: tự nhiên hay có xử lý (tẩy, bơm keo, nhuộm).
- Khối lượng, kích thước – đối chiếu với món đồ bạn nhận.
Tại Linh Khí Đất Việt, sản phẩm có giấy kiểm định sẽ hiển thị nhãn “Có kiểm định” và số giấy ngay trong bảng thông số để bạn tự tra cứu.
